Kerkenvisie: een strategische visie op de toekomst van kerkgebouwen

In Nederland staan ruim 7000 kerken. Sommige gebouwen huisvesten bloeiende kerkgemeenschappen, andere kerkgebouwen kunnen met moeite open worden gehouden, staan in de verkoop of hebben zelfs al een andere bestemming gekregen. De schatting is dat er de komende tien jaar tussen de 1800 en 4800 kerken hun deuren sluiten. Andere kerken zoeken naar een nevenbestemming, omdat ze hun exploitatie steeds lastiger rond krijgen.

Tijd voor een kerkenvisie

Kerkgebouwen hebben vaak een grote betekenis, niet alleen voor de gelovigen maar ook voor het dorp. Ze zijn bepalend voor het straatbeeld en hebben emotionele waarde. Door de terugloop in bezoekers staat de duurzame exploitatie van veel gebouwen onder druk. Het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) heeft daarom middelen beschikbaar gesteld voor het opstellen van een gemeentelijke kerkenvisie.

Een kerkenvisie is een middel om de dialoog aan te gaan met de eigenaren en belanghebbenden van kerkgebouwen. Wat is de waarde van het gebouw voor de gemeenschap? Welke kansen en uitdagingen liggen er voor de toekomst? Zijn er mogelijkheden te bedenken om gebouwen (deels) een andere functie te geven en zo te behouden? Door op deze manier in gesprek te gaan over de wensen en mogelijkheden, is de gemeente beter voorbereid de toekomst.

Het opstellen van een kerkenvisie

Wij helpen gemeenten graag bij het opstellen van zo'n kerkenvisie. Daarbij kijken we niet alleen naar de kerk als vastgoedobject, maar ook naar de sociale en emotionele betekenis van het gebouw voor de inwoners van de gemeente. Kan de kerk een maatschappelijke functie krijgen? Wat speelt er nog meer in het dorp?

Als adviesbureau voor maatschappelijke vraagstukken, heeft Spectrum veel ervaring met het betrekken van bewoners bij de herbestemming van maatschappelijk vastgoed. We zien regelmatig dat inwoners, organisaties en de lokale overheid vanuit hun eigen belevingswereld redeneren. Dat frustreert het proces en brengt de oplossing buiten beeld. Spectrum brengt deze werelden bij elkaar en zoekt naar oplossingen  die op draagvlak kunnen rekenen. Want dan wordt samen leven mooier!

Lees hier de ervaringen van collega Wiliam Willems in Loil, waar de gemeenschap het dorpshuis met sporthal, de pastorie en kerk kocht. 

Momenteel zijn wij betrokken bij de Kerkenvisie van de gemeenten Maasdriel, Westervoort, Druten en Wijchen. Meer weten over onze aanpak? Neem contact met ons op.

Download 'Onze aanpak' Download